Πέμπτη, 22 Σεπτεμβρίου 2016

ΘΕΑΤΡΟ ΠΟΡΤΑ: ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕ ΦΛΑΜΠΟΥΡΟ ΤΟ ΜΑΥΡΟ ΧΙΟΥΜΟΡ

Η “Δίκη του Κ.” (Φραντς Κάφκα), Το “Μαύρο Χιόνι- το ημερολόγιο ενός μακαρίτη” (Μιχαήλ Μπουλγκάκωφ) και η “Μύτη” (Νικολάι Γκόγκολ) αποτελούν τη βασική τριάδα- κορμό του φετινού ρεπερτορίου του Θεάτρου Πόρτα που εμπνέεται φέτος από το σουρεαλισμό του Μπρετόν και καλεί το κοινό σε μια "ανώτερη εξέγερση του πνεύματος" με φλάμπουρο το "Μαύρο χιούμορ, και οδηγό τον Δράκο. Μα ποιόν δράκο; Τον Δράκο που κρύβουμε μέσα μας!...

"Το 1935 ο σουρεαλιστής Αντρέ Μπρετόν εισήγαγε τον όρο “Μαύρο χιούμορ” για να σηματοδοτήσει μια υποκατηγορία της κωμωδίας και της σάτιρας, στην οποία το γέλιο προκύπτει σαν προϊόν σκεπτικισμού ή και κυνισμού. Σύμφωνα με τον Μπρετόν, επίσης, το Μαύρο Χιούμορ είναι μια “ανώτερη εξέγερση του πνεύματος”. 

Έτσι λοιπόν τα πνεύματα όσων συνεργάζονται στο ΠΟΡΤΑ ενώθηκαν μια μέρα και είπαν “Αμάν πιά! Φτάνει! Όχι άλλο”. Καθένας, βέβαια, εννοούσε κάτι διαφορετικό και η “εξέγερσή” του γινόταν για εντελώς προσωπικούς λόγους. Όπως και να' χει,  πάντως, τα μαυρισμένα “πνεύματά μας εξεγέρθηκαν” και γελάσαμε πολύ…με το χάλι μας. Και όσο κι αν είχαμε διαφορετικούς λόγους να είμαστε τρομαγμένοι, θυμωμένοι, αγχωμένοι, ταλαιπωρημένοι, μουρμούρηδες, μίζεροι, βαθύτατα κομπλεξικοί, οπωσδήποτε αγανακτισμένοι και εντελώς άφραγκοι…το γέλιο μας, μας ένωσε. Και ήταν σίγουρα πολύ ξαλαφρωτικό…Είπαμε, λοιπόν, να δώσουμε “διαστάσεις” στην εξέγερσή μας…Να προσπαθήσουμε να παρασύρουμε κι άλλους. Να οδηγήσουμε τα πράγματα σε άκρα…Έως και επανάσταση- που λέει ο λόγος- να κάνουμε! Έτσι λοιπόν, είπαμε να τοποθετήσουμε το “Μαύρο Χιούμορ” φλάμπουρο κάτω από το οποίο θα ξεσηκώσουμε τα πλήθη των θεατών, που θα σπεύσουν να μας υποστηρίξουν στον τίμιο και ιερό αγώνα μας και να συμπεριλάβουμε στο φετινό μας ρεπερτόριο έργα που εκπροσωπούν το είδος. Πήραμε, όμως, ακόμα μια απόφαση: το φλάμπουρο θα το σηκώσουν, κυρίως, νέοι. Που είναι, αυτό που λένε, η νέα γενιά ηθοποιών. Γιατί αυτοί κρατούν το μαύρο μόνο για το χιούμορ τους. Και σε τελική ανάλυση, πού ακούστηκε επανάσταση χωρίς αυτούς;

Η “Δίκη του Κ.” (Φραντς Κάφκα), Το “Μαύρο Χιόνι- το ημερολόγιο ενός μακαρίτη” (Μιχαήλ Μπουλγκάκωφ) και η “Μύτη” (Νικολάι Γκόγκολ)  αποτελούν τη βασική τριάδα- κορμό του φετινού ρεπερτορίου με επιπλέον κοινή συνισταμένη την λογοτεχνία. δηλαδή την τέχνη του λόγου, "μιας κι έχουμε χορτάσει από την  τέχνη του παρα-λόγου".

Καυστική σάτιρα αποτελεί και το έργο που επιλέξαμε για το “οικογενειακό” μας θέαμα (κοινώς “παιδικό”), το “Ένας Δράκος…μα ποιος Δράκος” της Ξένιας Καλογεροπούλου και του Θωμά  Μοσχόπουλου, που βασίζεται στο Δράκο του Γιεβγκένι Σβάρτς. (Δεν είναι τυχαίο που χρησιμοποιούμε τον όρο “καυστική σάτιρα”, μιας και δεν τολμάμε να μιλήσουμε για “παιδικό έργο με Μαύρο Χιούμορ” φοβούμενοι τις μηνύσεις απ' όσους ταυτίζουν αυτό το είδος θεάτρου με πακτωμένες με ροζ τούλι, παγιέτα και ηθικά διδάγματα παιδικές παραστάσεις). “Βρείτε τον Δράκο που κρύβετε μέσα σας” είναι η λύση στο καυτό ερώτημα του ποιο είναι το “ηθικό δίδαγμα” του έργου παρεμπιπτόντως για όσους αγωνιούν, για το τι θα πρέπει να καταλάβουν από το έργο “Ένας Δράκος …μα ποιος Δράκος” (Δυστυχώς, ο τίτλος “Ένα Πόκεμον…μα ποιο Πόκεμον”,  παρ' ότι υποστηρίχθηκε σθεναρά, απορρίφθηκε για αδιευκρίνιστους ακόμα λόγους).

Το Μαύρο Χιούμορ (όπως λεει και η Wikipedia) αγγίζει θέματα όπως η βία, κοινωνική και οικογενειακή, η ανθρωποκτονία, η καθυποταγή, η καταστολή, ο βιασμός, τα βασανιστήρια, ο πόλεμος, η γενοκτονία, η τρομοκρατία, η διαφθορά, οι διακρίσεις ο σωβινισμός, ο ρατσισμός, ο σεξισμός,η ομοφοβία, η τρανσφοβία, η ασθένειες, το αγχος, η κατάθλιψη, η τρέλα, η αναπηρία, η αυτοκτονία, οι εφιάλτες, τα ναρκωτικά, το σεξ, οι σεξουαλικές ανωμαλίες, οι απιστίες, οι αιμομιξίες, η θρησκοληψία, ο φανατισμός και η βαρβαρότητα. (Η λίστα δεν συμπεριλαμβάνει την οικονομική κρίση). Είμαστε σίγουροι πως όλο και κάποιο από τα παραπάνω θέματα θα αφορά το κοινό μας. Εκτός πια και αν είμαστε –πράγμα διόλου απίθανο- εντελώς εκτός θέματος.", σημειώνει στην τοποθέτηση του για το πρόγραμμα του Θεάτρου Πόρτα ο καλλιτεχνικός διευθυντής Θωμάς Μοσχόπουλος.

Επίσης επαναλαμβάνονται οι παρακάτω παραστάσεις:

 Ο “Θεατροποιός”, η κωμωδία του Τόμας Μπέρνχαρντ σε σκηνοθεσία Ακύλλα Καραζήση και το Νίκο Χατζόπουλο σε ένα ρόλο-σταθμό στην πορεία του, χαρακτηρίστηκε από κοινό και κριτικούς ως ένα από τα σημαντικότερα θεατρικά γεγονότα της περσινής σεζόν και ένας φόρος τιμής σε όσους κάνουν θέατρο στις μέρες μας. Στο ΠΟΡΤΑ θα την απολαύσουμε για 10 μόνο παραστάσεις.

Ο θεατροποιός Μπρουσκόν φτάνει με τον περιπλανώμενο θίασό του, δηλαδή το γιο, την κόρη και τη γυναίκα του, στο πανδοχείο μιας λιλιπούτειας κοινότητας, προκειμένου να παίξουν για ένα μόνο βράδυ το μοναδικό έργο του Μπρουσκόν, τον “Τροχό της Ιστορίας”. “Μιλώ άρα υπάρχω”. Όλα τα έργα του παράδοξου Αυστριακού συγγραφέα Τόμας Μπέρνχαρντ είναι ένας αενάως συνεχιζόμενος μονόλογος. Ήρωες που μιλούν ακατάπαυστα σε μια σκυταλοδρομία χιλιάδων λέξεων. Στο “Θεατροποιό”, αυτός ο μέγας σαρκαστής του μεταπολεμικού κόσμου καταπιάνεται και πάλι με το αγαπημένο του θέμα: μιλώντας για το θέατρο και τους ανθρώπους του, κάνει το πικρό του σχόλιο πάνω στο ίδιο το θέατρο, την ιλαροτραγική του διάσταση, τη ματαιότητά του.


Τα θέματα στον κόσμο του Μπέρνχαρντ επαναλαμβάνονται και εναλλάσσονται σαν μουσικά μοτίβα: η φθορά του σώματος, η ήττα της σκέψης, το μάταιο των ανθρώπινων προσπαθειών. Όλα τα πρόσωπα στα έργα του, αρτίστες, θεατρίνοι, τραγουδίστριες της όπερας, φιλόσοφοι, στρατηγοί, συνθέτουν ένα και μόνο πρόσωπο με τρεις πτυχές: την επιτυχημένη διάνοια, την αποτυχημένη διάνοια, και τον αφηγητή. Τα υπόλοιπα είναι λόγια, όχι σιωπή. Λόγια ενός Κλόουν-θεού. 

Μετάφραση: Πέτρος Μάρκαρης
Σκηνοθεσία: Ακύλλας Καραζήσης
Σκηνικά – κοστούμια: Βασίλης Παπατσαρούχας

Φωτογραφίες, teaser: Ελεονόρα Λύτρα

Με τους: Νίκο Χατζόπουλο, Νικήτα Αναστόπουλο, Δήμητρα Βλαγκοπούλου, Άρη Μπαλή, Κλεοπάτρα Τολόγκου


Μέρες και ώρες παραστάσεων:
Τετάρτη έως Κυριακή: 21:15

Τιμές εισιτηρίων
Κανονικό 15€
Φοιτητικό, ΑΜΕΑ, άνω των 65, ομαδικό (άνω των 10 ατόμων) 10€
Ανέργων 8€


Διάρκεια: 130 λεπτά


Πρεμιέρα: Κυριακή 2 Οκτωβρίου 2016


Β. Οι αναστατώσεις του Οικότροφου Τέρλες
του Ρόμπερτ Μούζιλ 
2ος χρόνος


Έχοντας αποσπάσει δύο βραβεία σκηνοθεσίας (Γεωργία Μαυραγάνη) και καλύτερης παράστασης της χρονιάς από τα Queer Theatre Awards, οι “Αναστατώσεις του οικότροφου Τέρλες” του Ρόμπερτ Μούζιλ, ένα από  τα εκατό αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, σύμφωνα με την εφημερίδα Die Zeit,  αποτέλεσαν μία από τις πιο δυνατές εκπλήξεις της περσινής σεζόν.  Για 10 μόνο παραστάσεις γι'αυτούς που δεν πρόλαβαν να τη δουν. Και για όσους θα την ξαναδούν.

Ο νεαρός Τέρλες ανακαλύπτει συνεχώς τον εαυτό του και τον κόσμο μέσα σε ένα αυστηρό ίδρυμα των αρχών του εικοστού αιώνα, όπου εκπαιδεύονται τα παιδιά των καλύτερων οικογενειών της Αυστρίας. Σ’ ένα στρατιωτικό οικοτροφείο της Αυστροουγγαρίας οι νεαροί οικότροφοι θα “συλλάβουν” τον συμμαθητή τους να κλέβει. Δεν θα τον παραδώσουν όμως για να τιμωρηθεί αλλά αντίθετα θα βρουν την ευκαιρία να τον “χρησιμοποιήσουν ως όργανο” ξεσπώντας πάνω του -σχεδόν-ασυνείδητα όλη τους την καταπιεσμένη ορμή και σεξουαλικότητα. Το ιδιαίτερο σε αυτή την ιστορία του Μούζιλ είναι πως το αυτοβιογραφικό περιστατικό των εφηβικών του χρόνων αποτελεί μια άριστη αφορμή, μια παραβολή της μετέπειτα ευρωπαϊκής ιστορίας αλλά και της ανθρώπινης φύσης με όλα τα πάθη και τις αντινομίες της. Άλλωστε το “σκοτεινό” της κομμάτι δεν κρύβεται τόσο στην βιαιότητα αυτών των παιδιών αλλά στον τρόπο που κατάφεραν στη συνέχεια να “τακτοποιήσουν” μέσα και έξω τους αυτή την υπόθεση. Πράξη που άλλωστε συνέχισαν να κάνουν και ως ενήλικες αν αναλογιστεί κανείς τα εγκλήματα πολέμου που ακολούθησαν.

Οι “Αναστατώσεις του οικότροφου Τέρλες” είναι ένα βιβλίο προφητικό, γιατί περιγράφει με ακρίβεια τις δικτατορίες του εικοστού αιώνα. Παράλληλα αποτελεί μια θαυμάσια ανάλυση της εφηβείας καθώς βασίζεται σε αληθινά γεγονότα. Tέσσερις νέοι ηθοποιοί θα αφηγηθούν και θα αναπαραστήσουν την προφητική και σκοτεινή αυτή νουβέλα που παραμένει ακόμη και σήμερα επικίνδυνα επίκαιρη.

Μετάφραση: Αλέξανδρος Ίσαρης
Σκηνοθεσία -Διασκευή: Γεωργία Μαυραγάνη
Βοηθός σκηνοθέτη: Ελίνα Ρίζου
Σκηνικά-κοστούμια: Άρτεμις Φλέσσα
Επιμέλεια κίνησης: Ρομάνα Λόμπατς
Φωτισμοί:Τάσος Παλαιορούτας
Με τους:  Βασίλη Σαφό, Γρηγόρη Μπαλά, Μπλερίμ Δαμπιράι κ.ά.

Μέρες και ώρα παραστάσεων: Δευτέρα και Τρίτη στις 21:15


Τιμές εισιτηρίων: Κανονικό 15€, Φοιτητικό, ΑΜΕΑ, άνω των 65, ομαδικό (άνω των 10 ατόμων) 10€, Ανέργων 8€


Διάρκεια: 80 λεπτά

Πρεμιέρα: Δευτέρα 10 Οκτωβρίου 2016



Γ. Πιάνω Παπούτσι πάνω στο πιάνο
Patari Project
(Από 4 μέχρι 104 χρόνων)
2ος χρόνος


Μια από τις μεγαλύτερες καλλιτεχνικές και εισπρακτικές επιτυχίες της περσινής σεζόν,  το “Πιάνω Παπούτσι πάνω στο Πιάνο”, που βασίστηκε σε μια ιδέα του Θωμά Μοσχόπουλου, υπό τους ήχους της  μουσικής του Sergei Prokofiev, ανεβαίνει και πάλι στο ΠΟΡΤΑ από τους Patari Project υπό τη σκηνοθετική επιμέλεια της Σοφίας Πάσχου.

Παράσταση θεατρικής ευδαιμονίας, όπως χαρακτηρίστηκε, διαμάντι στις στάχτες και θεατρικό δώρο, το Πιάνω Παπούτσι πάνω στο Πιάνο ξεπέρασε κατά πολύ τα όρια μιας σύγχρονης ματιάς στο μύθο της Σταχτοπούτας, και μίλησε για τον αγώνα για ανεξαρτησία, τη νίκη πάνω στα στερεότυπα, την υπέρβαση των προσωπικών ορίων κι έναν έρωτα που έρχεται να λυτρώσει από τα προσωπικά δεσμά.

Γιατί έξι ηθοποιοί κι ένας πιανίστας ανεβαίνουν σε ένα πιάνο; Και καταρχάς... χωράνε εκεί πάνω;
Ναι! Γιατί το πιάνο μετατρέπεται σε “πατάρι” και έτσι όλα μπορούν να συμβούν. Οι κολοκύθες γίνονται άμαξες, τα ποντίκια γίνονται άλογα, τα παλιά παπούτσια γίνονται γυάλινα γοβάκια. Αλλά και ο χορός γίνεται αφήγηση, η αφήγηση κοντσέρτο, και μια ολόκληρη ιστορία χωράει σε μια νότα! Κι έτσι, η Σταχτοπούτα και ο Πρίγκιπας μεγαλώνουν, ενώ οι μεγάλοι ξαναγίνονται παιδιά. Όλα αυτά συμβαίνουν πάνω στο πατάρι χωρίς μαγικά ραβδιά, παρά μόνο με το σώμα, τη φωνή και την παλλόμενη μουσική ενός από τους σπουδαιότερους συνθέτες του εικοστού αιώνα.

Η παράσταση είναι μια δημιουργία της ομάδας

Σκηνοθεσία: Σοφία Πάσχου
Μουσική σύνθεση: Κορνήλιος Σελαμσής σε συνεργασία με την ομάδα
Μουσικός: Βασίλης Παναγιωτόπουλος
Σκηνικά: Ντέβιντ Νεγρύν

 Κοστούμια: Κλαίρ Μπρέισγουελ 
Φωτισμοί: Aλέξανδρος Αλεξάνδρου
Βοηθός σκηνοθέτη: Εριφύλη Στεφανίδου
Φωτογραφίες: Παναγιώτης Μαΐδης

Με τους: Γιάννη Γιαννούλη, Θεοδόση Κώνστα, Θάνο Λέκκα, Κατερίνα Μαυρογεώργη, Αλέξανδρο Χρυσανθόπουλο, Αποστόλη Ψυχράμη

Μέρες και ώρες παραστάσεων: Κυριακή 11:00 & 15:00

Τιμές εισιτηρίων: Κανονικό 10€, Ανέργων 8€

Διάρκεια: 95 λεπτά (με διάλειμμα)


Πρεμιέρα: Κυριακή 9 Οκτωβρίου 2016