"ΕΧΟΥΜΕ ΑΝΑΓΚΗ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ;"-ΤΟ ΦΕΤΙΝΟ ΜΗΝΥΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΘΕΑΤΡΟΥ

Το  μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Θεάτρου είθισται να διαβάζεται σε κάθε θέατρο πριν από την παράσταση της 27ης Μαρτίου. Ο διεθνούς φήμης ρωσικής καταγωγής σκηνοθέτης, παιδαγωγός και ερευνητής, Ανατόλι Βασίλιεφ, ένας από τους σημαντικότερους ανθρώπους του σύγχρονου θεάτρου, επιλέχτηκε φέτος από το Εκτελεστικό Συμβούλιο του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου (ΔΙΘ) να γράψει το φετινό μήνυμα. Το μήνυμα του Βασίλιεφ, που θα διαβαστεί στα θέατρα και θα μεταδοθεί από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, παγκοσμίως,  τη φετινή Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου, είναι το εξής:

ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΠΟΛΩΝΟΥ ΣΚΗΝΟΘΕΤΗ ΚΡ. ΒΑΡΛΙΚΟΦΣΚΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΘΕΑΤΡΟΥ

Ο πολωνός σκηνοθέτης Κριστόφ Βαρλικόφσκι υπογράφει φέτος το μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Θεάτρου, το οποίο διαβάζεται σε κάθε θέατρο πριν από την παράσταση της 27ης Μαρτίου, ευχόμενος σε όλους τους εργάτες του θεάτρου, της σκηνής και της πλατείας, ένα θέατρο θεμελιωμένο στην Αλήθεια!

ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΧΩΡΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΘΕΑΤΡΟΥ

"Δε θα κάνουμε καφενεία τους χώρους πολιτισμού" 

Σήμερα που γιορτάζεται παγκόσμια το θέατρο, οι άνθρωποι του θεάτρου της χώρας μας, εξακολουθούν να βρίσκονται υπό την απειλή της σφράγισης των ζωτικών εναλλακτικών χώρων της Αθήνας.

Πριν ένα χρόνο ακριβώς, τα θέατρα και οι πολυχώροι της Αθήνας βρέθηκαν αντιμέτωποι με την απειλή του λουκέτου. Μετά από εισαγγελικές καταγγελίες από το Σωματείο Τεχνικών Θεάτρου κατά των θεάτρων και πολιτιστικών χώρων της Αθήνας για μη-ασφαλή λειτουργία και κατά της Δημοτικής Αστυνομίας για αμέλεια καθήκοντος, άνοιξε ο ασκός του αιόλου και ξεκίνησε μια βιαστική διαδικασία εκσυγχρονισμού της νομοθεσίας που διέπει την αδειοδότηση των θεάτρων και των χώρων πολιτισμού.

-  Τα υπουργεία Πολιτισμού και Εσωτερικών, σε συνεργασία με την επιτροπή του Δήμου, την Πολεοδομία, το ΥΠΕΚΑ και εκπροσώπους καλλιτεχνικών φορέων επεξεργάστηκε την τελική πρόταση νόμου μέσα στο Φθινόπωρο του 2013. Ομόφωνα όλοι οι φορείς υποστηρίζουν ότι η δουλειά αυτή έχει γίνει κάτω από πολλή πίεση και πρέπει σαφώς να έχει μεταβατικό χαρακτήρα και η νομοθεσία που διέπει τα θέατρα να κωδικοποιηθεί σωστά.

-  Το νομοσχέδιο κατατίθεται στη Βουλή τον Δεκέμβριο του 2013, ψηφίζεται και ξεκινάει να έχει ισχύ με τη νέα χρονιά (2014).

-  Ήδη έχουν παρουσιαστεί σοβαρά προβλήματα ερμηνείας ως προς κάποια σημεία του νόμου (Άρθρο 3.3 και 4.3 αναφορικά με την αδειοδότηση χώρων κάτω των 50 θέσεων καθώς και την  άδεια παράστασης, η οποία θεσμοθετείται για πρώτη φορά στη χώρα μας) .

-Έτσι, ο δήμος μεταφράζει εσφαλμένα το  Άρθρο 3.3 ζητώντας από αδειοδοτημένους χώρους συνάθροισης κοινού κατω των 50 ατόμων  βάση της ενεργητικης πυροπροστασίας ΚΑΙ ΑΔΕΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΘΕΑΤΡΟΥ, ουσιαστικά κάνωντας “μια τρύπα στο νερό” σε σχέση με την προηγούμενη κατάσταση τους και ζητώντας μας -μεταξύ αστείου και σοβαρού- να ανοίξουμε ....καφενεία προκειμένου να μπορούμε να κάνουμε θέατρο

-   Επιπλέον, ο Δήμος, μετά από υποτιθέμενη δημόσια διαβούλευση για την οποία δεν ενημερώνει τους χώρους πολιτισμού παρά μόνο μετά τη λήξη της, προτείνει η άδεια παράστασης σε χώρους που δεν είναι θέατρα  ή αδειοδοτημένοι χώροι συνάθροισης κοινού ,να μπορούν να δίνουν μέχρι 20 παραστάσεις το χρόνο αντί για 40 που ορίζεται από το νομοσχέδιο που ψηφίστηκε.

-   

-  Τέλος ο νέος νόμος εξακολουθεί να ζητά δεκα διαφορετικές άδειες από τους πολυχώρους αντί να θεσμοθετεί μια απλοποιημένη άδεια για χώρους ζωτικούς που πραγματοποιούν δεκάδες διαφπρετικές καλλιτεχνικές εκδηλώσεις τη βδομάδα.

Είναι πλέον εμφανές ότι ο Δήμος δεν έχει σαν προτεραιότητα την ασφάλεια των χώρων πολιτισμού και τη μη όχληση των περιοίκων, αλλά το “κλείσιμο” του επαγγέλματος του θεάτρου.

Ζούμε στον 21ο αιώνα και περιμένουμε από την  κυβέρνηση  και την τοπική αυτοδιοίκηση να μη ρίχνει στάχτη στα μάτια προς τα  μέσα ενημέρωσης αναφορικά με ένα νόμο κι  έπειτα να τον μεταφράζει όπως εξυπηρετεί μεγάλα κι ανείπωτα συμφέροντα εν μια νυκτί.

Χρειαζόμαστε νόμους που να συμβαδίζουν με τις σύγχρονες τάσεις δημιουργίας οι οποίοι να εξυπηρετούν την καλλιτεχνική κοινότητα και ταυτόχρονα να προσφέρουν ασφάλεια σε εργαζόμενους και θεατές.

Ποτέ και πουθενά δεν έχει υπάρξει νομοθεσία που να απαγορεύει τη θεατρική δημιουργία σε χώρο που δεν είναι θέατρο. Και είναι παράλογο σε μια εποχή που οι τέχνες συμπράττουν όλο και περισσότερο να ψάχνουμε ταμπέλες για τα είδη τους αντί να τις βοηθούμε να ανθίσουν. Εαν ένας χώρος είναι ασφαλής για τον πληθυσμό που φιλοξενεί και δεν προκαλεί όχληση στην περιοχή του, θα έπρεπε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί για το όραμα ενός καλλιτέχνη χωρίς γραφειοκρατικούς περιορισμούς.

ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΘΕΑΤΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ BRETT BAILEY

Ο Νοτιοαφρικανικής καταγωγής θεατρικός συγγραφέας, σχεδιαστής, σκηνοθέτης, δημιουργός θεατρικών παραστάσεων με κατασκευές και καλλιτεχνικός διευθυντής του  «Third World Bunfight», Brett Bailey, επιλέγηκε φέτος από το Εκτελεστικό Συμβούλιο του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου (ΔΙΘ) να γράψει το Μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Θεάτρου. 

ΜΗΝΥΜΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΗΜΕΡΑΣ ΘΕΑΤΡΟΥ, από τον Ντάριο Φο

Μπορεί η Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου να συμπληρώνει σήμερα αισίως τα 52 της χρόνια, από τότε που πρωτοεμφανίστηκε ως γιορτή της διεθνούς θεατρικής κοινότητας  που εορτάζεται σε όλο τον κόσμο στις 27 Μαρτίου, με πρωτοβουλία του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου, ο θεατρικός κόσμος στην Ελλάδα ωστόσο είναι αναστατωμένος από την πρόσφατη απόφαση του Δήμου Αθηναίων να σφραγίσει 81 θεατρικούς και μη χώρους που λειτουργούν χωρίς άδεια. Στο πνεύμα του καλλιτεχνικού διωγμού ηθοποιών και θιάσων και του προβλήματος της ανεύρευσης θεατρικής στέγης αλλά της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης κινήθηκε το μήνυμα για ημέρα που φέτος έφερε την υπογραφή του Ιταλού κωμικού συγγραφέα, θεατρικού σκηνοθέτη και συνθέτη Ντάριο Φο.

"Πριν πολλά χρόνια, η εξουσία επίλυσε το πρόβλημα της ανοχής της απέναντι στους ηθοποιούς της Commedia dell’ Arte διώχνοντας τους από την χώρα. 

Σήμερα, ηθοποιοί και θίασοι έχουν πρόβλημα ανεύρεσης δημόσιων σκηνών, θεάτρων και θεατών, εξαιτίας της κρίσης.

Επομένως, οι κυβερνώντες, δεν έχουν πρόβλημα να ελέγχουν 

αυτούς που εκφράζονται μέσω της ειρωνείας και του σαρκασμού, μιας και δεν υπάρχει κανένας χώρος για τους ηθοποιούς, αλλά ούτε και κοινό στο οποίο να μπορούν να απευθυνθούν.

Τουναντίον, κατά την διάρκεια της Αναγέννησης, στην Ιταλία, οι κυβερνώντες έπρεπε να προσπαθήσουν αρκετά για να φέρουν τους κωμικούς σε δύσκολή θέση μιας και τους απολάμβανε μεγάλη μερίδα του κοινού.

Είναι γνωστό ότι η μεγάλη έξοδος των ηθοποιών της Commedia dell’ Arte πραγματοποιήθηκε στον αιώνα της Αντιμεταρρύθμισης, με τη θεσμοθέτηση της κατάργησης όλων των θεατρικών χώρων, ιδιαιτέρως στην Ρώμη, όπου κατηγορήθηκαν ότι πρόσβαλλαν την Άγια Πόλη. Το 1967, ο Πάπας Ιννοκέντιος ΙΒ΄, κάτω από την συνεχόμενη πίεση της συντηρητικής πλευράς της αστικής τάξης και του κλήρου, διέταξε την κατεδάφιση του Θεάτρου Tordonina, το οποίο σύμφωνα με τους ηθικολόγους, είχε παρουσιάσει τον μεγαλύτερο αριθμό άσεμνων σκηνών.

Την εποχή της Αντιμεταρρύθμισης, ο Καρδινάλιος Κάρλο Μπορομέο, ο οποίος δρούσε στον βορά της Ιταλίας, είχε αφιερώσει τον εαυτό του στην λύτρωση «των παιδιών του Μιλάνου», θέτοντας για την τέχνη έναν σαφή διαχωρισμό, ως την υψηλότερη μορφή πνευματικής εκπαίδευσης, και το θέατρο ως την έκφραση της αισχρολογίας και της ματαιοδοξίας. Σε ένα γράμμα που απεύθυνε στους συνεργάτες του, το οποίο παραθέτω σχεδόν αυτούσιο, εξέφρασε τις πεποιθήσεις του περίπου ως εξής: «ανησυχώ για την εξάλειψη του κακού σπόρου, έχουμε καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να κάψουμε τα κείμενα που περιέχουν μιαρούς λόγους, για να τους εξαλείψουμε από την μνήμη των αντρών, και την ίδια στιγμή να διώξουμε αυτούς που κυκλοφορούν αυτά τα κείμενα σε έντυπη μορφή. Προφανώς όμως ενώ κοιμόμασταν, ο διάβολος δούλευε με ανανεωμένο ζήλο. Αυτό που μπορούν να δουν τα μάτια μπορεί να είναι πιο διεισδυτικό για την ψυχή απ’ αυτό που μπορούν να διαβάσουν σε τέτοια βιβλία! Πόσο καταστροφικός μπορεί να είναι για το μυαλό των νεαρών αντρών και κοριτσιών ο προφορικός λόγος και οι απρεπείς κινήσεις, παρά μία άψυχη λέξη τυπωμένη σε βιβλία. Γι’ αυτό είναι επείγον να απαλλάξουμε τις πόλεις μας από αυτούς που κάνουν θέατρο, όπως κάνουμε και με τις ανεπιθύμητες ψυχές».

Επομένως η μοναδική λύση για την κρίση είναι να ελπίζουμε ότι το μεγάλο κυνήγι μαγισσών οργανώνεται εναντίον μας και ιδιαίτερα ενάντια στους νέους ανθρώπους που επιθυμούν να διδαχθούν την τέχνη του θεάτρου: μια νέα διασπορά Κωμικών, δημιουργών του θεάτρου, οι οποίοι μέσα από αυτό τον περιορισμό θα δημιουργήσουν αφάνταστα οφέλη για μια νέα εκπροσώπηση."